Modern Çağın Korkusu Nomofobi: Telefonsuz Kalmak Neden Huzursuzluk Yaratıyor?
MODERN ÇAĞIN KORKUSU NOMOFOBİ: TELEFONSUZ KALAMAMAK
Sabah uyanır uyanmaz ekranı kontrol etmek, boş anlarda sosyal medyaya yönelmek ya da şarjın azalmasıyla birlikte tedirginlik hissetmek günlük yaşamda sıkça karşılaşılan durumlar arasında yer alıyor. Cihazın kısa süreliğine yanımızda olmaması veya bağlantının kesilmesiyle ortaya çıkan yoğun huzursuzluk hissi, nomofobi (telefonsuz kalma korkusu) olarak adlandırılıyor.
Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Uzman Klinik Psikolog Jülide Unutmaz, nomofobinin yalnızca ekran süresiyle veya teknoloji alışkanlıklarıyla açıklanamayacağını vurgulayarak, dijital bağın arkasındaki psikolojik dinamiklere dikkat çekti.
“TELEFONLA KURULAN İLİŞKİNİN ARKASINDA DUYGUSAL İHTİYAÇLAR VAR”
Teknolojinin iletişimden iş hayatına, sosyalleşmeden haber almaya kadar pek çok alanı kapsamasının “her an ulaşılabilir olma” beklentisini artırdığını belirten Jülide Unutmaz, sessiz kalmanın veya uyaransız beklemenin giderek zorlaştığını ifade etti.
Nomofobinin duygusal boyutunu şöyle değerlendirdi:
"Telefonla kurulan ilişkinin arkasında gelişmeleri kaçırma korkusu, onay ihtiyacı, sosyal bağları kaybetme endişesi ve kontrolü sürdürme isteği bulunabiliyor. Yalnızlık hissi, yoğun stres ya da rahatsız edici duygulardan uzaklaşma isteği teknoloji kullanımını artırabiliyor. Telefon, dikkati başka bir yöne çeviren ve kısa süreliğine rahatlama sağlayan bir araca dönüştüğünde onsuz vakit geçirmek güçleşebiliyor."
SOSYAL MEDYA ZİHNİ DİNLENDİRMİYOR, UYARILMIŞ HALDE TUTUYOR
Birçok kişinin mola vermek amacıyla sosyal medyada vakit geçirdiğini ancak bunun zihinsel dinlenme sağlamadığını kaydeden Unutmaz, aralıksız içerik akışının ve bildirimlerin beynin ödül mekanizmasını harekete geçirdiğini söyledi. Bu durumun kişiyi başkalarıyla kıyaslamaya iterek psikolojik yükü artırabildiğini ve zihni dinlendirmek yerine sürekli uyarılmış halde tutabildiğini belirtti.
EKRANSIZ ZAMANLAR VE BİLDİRİM SINIRI KORUYUCU OLABİLİR
Dijital dünyadan tamamen kopmanın gerçekçi olmadığını ancak günlük alışkanlıkların dönüştürülebileceğini vurgulayan Uzman Klinik Psikolog Jülide Unutmaz, dengeyi destekleyen adımları şu sözlerle özetledi:
-
Bildirimleri ve Ekran Süresini Sınırlandırmak: Gereksiz bildirimleri kapatmak, günün belirli saatlerinde telefondan uzaklaşmak ve ekransız zaman dilimleri oluşturmak.
-
Sessizliğe ve Anda Kalmaya Alan Açmak: Boş anları sürekli içerik tüketerek doldurmak yerine beklemeye, sessizliğe ve içinde bulunulan ana odaklanmak.
-
İç Sesle Bağ Kurmak: Kişinin cihazı yanında olmadığında kendini ne kadar güvende hissettiğini fark etmesi ve kimi zaman yeni bir bildirim yerine kendi iç sesine dönebilmesi.
Gönderen: haber





